De Ketterse Kathedraal


Verbrijzel hypocrisie

VKblog van dinsdag 24 augustus 2010 door Wim Duzijn

"I do not believe in the creed professed by the Jewish church, by the Roman church, by the Greek church, by the Turkish church, by the Protestant church, nor by any church that I know of. My own mind is my own church." Thomas Paine, in AGE OF REASON.



Al Kindi ensemble - Whirling dervish Of Damascus
Syria Sufi music


Mystiek is het verbrijzelen
van de religieuze hypocrisie.

Het is het forceren van de deur
om opnieuw toegang te krijgen tot de kern van het geloof.
Daarom is mystieke poëzie
vaak volkomen a-religieus.
Ze moet zich immers verzetten tegen
de corruptie van de religie
en kan dus geen gebruik maken van dezelfde taal
als gebruikt wordt door de tendens die ze bestrijdt.

Mystiek, dat is de houding van Jezus
die de marktkramers uit de tempel verdrijft.
Middeleeuwse moslimmystici
zoals Jahahi'ddin Rumi en Haci Bektas Veli
waren dichters en denkers,
die hun tijdgenoten wilden bevrijden
van valse waarden en gewoonten,
van zaken die vervormd waren door
machtsstreven en menselijke tekorten.
Ze verwierpen het gevestigde
religieuze en politieke gezag.
Daarom werden ze in hun periode
voor ketters aangezien.

Mystiek voert je altijd terug
op de essentie van het bestaan:
de mens, het individu.

De wegbereiders zijn begenadigde mensen.
De massa of 'het algemeen belang'
staan vaak hun eigenlijke roeping in de weg.
Zodra politieke, economische of andere belangen
een rol gaan spelen,
verdwijnt de genade.
Want macht is niet enkel in staat het lichaam
van de mensen te verkrachten,
maar ook de geest.

Uit: Een gesprek met
de Turkse Soefi-muzikant
Kudsi Erguner


Reacties

svara 24-08-2010 11:06
PRACHTIG!

ghijsa 24-08-2010 11:14
Je had me geen groter plezier kunnen doen. Haci Bektas Veli is werkelijk prachtig. Als ik zijn woorden vergelijk met die van Rumi, vind ik dat Rumi zwaar overschat wordt.

ghijsa 24-08-2010 11:20
Zo zonder voorbeeldje is het misschien niet helemaal duidelijk wat ik bedoel.

Rumi:

For hundreds of thousands of years I have been dust-grains, floating and flying in the will of the air, often forgetting ever being in that state, but in sleep.
I migrate back. I spring loose from the four-branched, time -and-space cross, this waiting room.I walk into a huge pasture, I nurse the milk of millennia
Everyone does this in different ways. Knowing that conscious decisions and personal memory are much too small a place to live, every human being streams at night into the loving nowhere, or during the day, in some absorbing work.

Dat is natuurlijk een prachtig gedicht maar werelds. Het mystieke ervan kan ik er niet in ontdekken en dat heb ik nou wel veel meer met Haci Bektas Veli.

Wim Duzijn 24-08-2010 11:18
Het scherpe onderscheid wereld-mystiek zegt me niet zo veel. Wat ik belangrijk vind is het benadrukken van de positieve, op bevrijding gerichte, dus ook menselijke, kanten van de religie. Mystiek is het (mens-bevestigende) kind dat vaak met het religieuze badwater wordt weggegooid.

Wim Duzijn 24-08-2010 11:23
Voor belangstellenden plaats ik hier een link naar een Alevitische Bektashi Site, en ik citeer een passage waarin het humanisme van mystiek denken wordt benadrukt.

"Het Alevietisme is een humanistische filosofie, waarbij de mens centraal staat.
Om tot God te komen, om God te gedenken, is het noodzakelijk om ook de Goddelijke essentie in de mens te erkennen. Daarom staat het geloof in de mens centraal in het Alevietisme.
Dit geloof is alleen mogelijk wanneer het er in de samenleving menselijk aan toegaat, dat betekent: democratisch en humanistisch.
De imam Ali en Haci Bektash Veli waren een belichaming van deze principes. Het principe "ieder mens te accepteren en te respecteren zoals hij/zij is", geldt niet in de laatste plaats voor de geloofsbeleving van iemand.
De Alevieten hebben een groot respect voor ieders geloof en belijdenis, wat ook zijn of haar overtuiging moge zijn. Want, zoals Haci Bektash Veli heeft gezegd: "De mens zelf is degene die uiting en richting geeft aan het geloof".

ghijsa 24-08-2010 11:28
Mooie site. Ik ga zeker een keer langs bij de vereniging in Amersfoort. Ik vraag me alleen af of ik als vrouw dan ook iets op mijn hoofd moet doen of dat ik zo kan gaan, als mezelf.

Wim Duzijn 24-08-2010 11:33
De opvattingen van HACI BEKTAS VELI sluiten aan bij de tegen de orthodoxie gerichte uitspraken van JEZUS in het evangelie, zoals: "Het koninkrijk van God zit in jezelf", een uitspraak die hem niet in dank werd afgenomen door aanhangers van het Messiaans-wereldse nationalisme waar de apostel Judas (tweeduizend jaar geleden..) een vertegenwoordiger van was.

" Om tot God te komen", lees ik op een infosite, "hoef je niet naar Mekka te gaan, zoals de Soennieten doen, maar zoals de geestelijke leidsman Haci Bektas Veli zegt: je moet het niet zoeken in Mekka. Je bent zelf Mekka en Kabe, je bent zelf de Koran. In hun interpretatie zit God in de mens en is de mens een afspiegeling van God...."

Wim Duzijn 24-08-2010 11:37
De Alevieten - met name de Syrische Alevieten - zijn erg vrijzinnig en modern. In Syrie domineert een kleine vrijzinnige Alevitische minderheid (de Baathisten) de soenitische meerderheid, zoals in Irak een vrijzinnige soenitische minderheid (eveneens Baathisten) de sji-itische meerderheid domineerde.
(Baathisme is een soort derde weg stroming - zoekt een middenweg tussen kapitalisme en communisme.)

ghijsa 24-08-2010 11:38
Deze uitspraak van HACI BEKTAS VELI is misschien wat overdreven. Er is natuurlijk wel onderling verschil maar doorgaans vind ik zijn werk echt super.

Wim Duzijn 24-08-2010 11:45
Waarom overdreven? RUMI beweert hetzelfde waar hij stelt dat 'de weg naar het hart' een soort afstand doen is van alles wat je ooit belangrijk vond...

svara 24-08-2010 11:53
ik vind het boeiend jullie zo even te volgen Wim en Ghijsa, ook heb ik even op de site gekeken van die Alevieten. eerste indruk voelt goed. er zijn zoveel verschillende stromingen. doet me ook een beetje denken aan Fethullah Gülen.

fred van der wal 24-08-2010 12:00
ik ken er niks mee, maar toch effe aanbeffen, anders denkt die Wim ook: die van der Wallen zit me te discriminatoren

Wim Duzijn 24-08-2010 12:08
Zo is het maar net FRED. En je moet als overtuigd christenmens maar zo denken: Solidariteit met de buitenbeentjes hoort bij het christelijke goedeherderschap.