De Ketterse Kathedraal


Het lied van de Farao

VKblog van maandag 13 september 2010 door Wim Duzijn


"Oude Egyptenaren waren zowel polytheïstisch als monotheïstisch. Ze waren polytheïstisch omdat ze eerbied hadden voor verschillende goden, maar ze waren ook monotheïstisch omdat alle andere goden van één God afkomstig waren, het opperwezen en de schepper van alles, Atum. Daarom symboliseert Amon-Ra's vereniging de filosofische opvattingen van Egypte, die gebaseerd zijn op naar eenheid strevend, holistisch denken." William Cook

"Het verlangen om het evenwicht en de orde in het leven te behouden, droeg bij tot de neiging van de Egyptenaren om holistisch te denken. Men had geen bezwaren tegen het tegelijkertijd beoefenen van monotheïsme en polytheïsme. Holisme was een integraal onderdeel van de Egyptische cultuur. Dit wordt duidelijk wanneer Akenten IV (Achnaton IV 1370 - 1352) de troon bestijgt. Hij legde expliciet het monotheïsme aan de bevolking op. Alle andere goden moesten worden afgezworen en er mocht maar éen God, Aton, worden aanbeden.
De invloedrijke priesters van Kemet waren het niet eens met de acties van farao Akenten. Ze begrepen niet waarom Akenten deze beslissing nam omdat het monotheïsme in feite al bestond. De priesters waren van mening dat Akenten niet alleen zijn gevoel voor evenwicht had verloren, maar dat hij ook zijn argumenten voor strikt monotheïstische praktijken overdreef." (Uit: What was the Ancient Egyptian Perspective?)


Primitief Monotheisme En Fascisme

Niemand in de (ontwikkelde) antieke oudheid peinsde er over de heerschappij van de wereld toe te vertrouwen aan een enkele Godheid, die weliswaar almachtig was, maar tegelijkertijd zeer beperkt, omdat aan hem morele eigenschappen werden toegekend, die het produkt waren van beperkte mensen die niet in staat waren de volheid van het leven te beleven en te ervaren.

De keuze voor een naar eenheid of volledigheid strevend veelgodendom - een keuze die mensen in de huidige tijd 'modern' of 'seculier' noemen - kan gezien worden als een teken van geestelijke gezondheid.
Wie namelijk alle macht gaat toekennen aan een beperkt wezen, die kiest in feite voor de ziekte van de geest, want geestesziekte is altijd beperking: de beperking van de naar vrijheid verlangende geest door beperkte (kwaad willende) machten en/of machthebbers, die alleen maar kunnen bestaan wanneer het hun wordt toegestaan andere mensen hun positieve kracht af te nemen.
Zodra mensen positieve kracht in zichzelf mogen ontwikkelen is de macht van 'het kwaad' gebroken.

Almacht toekennen aan beperkte, dwingerige, naargeestige wezens, die als gevolg daarvan andere (ook uiterst positief ingestelde) mensen gaan gebruiken en misbruiken, is het wezenskenmerk van het fascisme.
Binnen dat antiliberale fascisme kan de mens nooit in direct contact treden met het goddelijke.
Dat goddelijke wordt ontkend, en wanneer het wel mag bestaan, dan kan men er alleen contact mee maken via een almachtige, tot god uitgeroepen menselijke leider of hogepriester.
Dat noemen we na de nationaal-socialistische terreur van Adolf Hitler: Het Führer-principe - de aanbidding van de vergoddelijkte, mysterieloze mens.

Het eengodendom is in feite de aanbidding van de Führer, de grote leider, die op een zeer orthodoxe wijze absolute gehoorzaamheid eist.
De meeste mensen beseffen niet dat het woordje 'orthodox' niet verwijst naar vrijheid maar naar gehoorzaamheid.
Orthodoxie is daarom altijd de vijand van de mystiek, omdat de mysticus weigert de priester als tussenpersoon te zien in zijn relatie met 'god'.

In een wereld waarin het polytheisme de heersende wereldopvatting is kan een gehoorzaamheid eisende Führer niet bestaan. Een polytheist zal de nationaal-socialistische leuze "Ein Volk, ein Reich, ein Führer" zonder meer van de hand wijzen. Hij kent meerdere goden en hij weet dat ieder mens graag zijn eigen persoonlijke God wil hebben en daar heeft hij vrede mee.
Orthodoxe joden, moslims en christenen (mensen die gebonden zijn aan de begrippen 'leider' en 'gehoorzaamheid') staan niet toe dat een mens zijn eigen godsbeeld ontwikkelt. Alles wat naar eigenheid streeft schept volgens hen chaos.
Daarom richt het vrije denken zich tegen de terreur van dit, als geestelijk fascisme ervaren, terreurdenken.

De eerste monotheist die de heerschappij van het veelgodendom aan het wankelen bracht was de Egyptische farao Echnaton in de veertiende eeuw voor Christus.
Hij schafte alle gewone mensen goden af (mensen mochten niet langer een eigen 'god' op hun huisaltaar plaatsen) en schiep een God in het leven waarmee alleen hij contact kon maken (denk aan de Paus van Rome die de plaatsvervanger van God op aarde wil zijn...).
En juist omdat hij de persoonlijke vertegenwoordiger van die ene almachtige God was, moest het volk hem (en de kleine elite om hem heen die weinig meer mocht zijn dan het verlengstuk van de koning) als een goddelijke alleenheerser dienen en aanbidden.
Echnaton ontwierp het monotheisme (een machtige God die niemand naast zich duldt, een machtige hogepriesterlijke elite en een gehoorzaam volk) en daarmee het fascisme: de verkondiging van de leer dat het volk gedwongen moet worden een enkele God te aanbidden, zodat alles wat anders is, automatisch tot het rijk van de duivel behoort.

Het monotheisme, gezien als vorm van geestelijk fascisme, neemt de mens zijn persoonlijke identiteit af. Daarmee wordt God een demon, een bestraffer, een sadist, die de wereld verdeelt in machtigen en machtelozen.
Wie geen macht heeft (niet tot de elite behoort) mag gebruikt worden: zonder mededogen, zonder genade, omdat gebruik en misbruik domweg 'goed' of 'moreel juist' worden genoemd..
God is de almacht en alleen de macht mag aanbeden worden. Menselijke eigenschappen die de macht niet kunnen voeden worden als laf, vals en decadent terzijde geschoven.
De ware monotheist haat alles wat zwak is. Zijn God is niet lief en teder. Zijn God zal nooit op aarde komen om de mensen een bosje bloemen te brengen. Nee, zijn God is geen weke verwijfde nicht, maar een machtige sportieve vent, die zal heersen over een machtig rijk, waarin de gezonde sportieve kerels alles te vertellen hebben.
Al zijn aanhangers zullen in zijn macht delen en op een 'sportieve' wijze alles wat zwak en lui is vernietigen en vertrappen.
Dat is wat Adolf Hitler deed. Het nationaal-socialisme predikte de alleenheerschappij van de sterke, gezonde, goddelijke leider, die geen andere leiders naast zich duldt:
Absolute gehoorzaamheid was vereist. Een krankzinnige gezondheidscultus werd in gang gezet. Vrouwen moesten gezonde, sterke kinderen baren en mannen moesten leren hardlopen en gewichtheffen en weke slappelingen in elkaar slaan. Geen nutteloze boeken lezen, maar een paar uur in de sportschool, daar kweek je een nieuwe elite mee!

Monotheisten hebben tot nu toe nauwelijks lering getrokken uit de harde les die de monotheist Adolf Hitler ons heeft geleerd.
Integendeel: het niet maatschappijgebonden spirituele denken wordt het produkt genoemd van wereldvreemde, softe fantasten en alles wat dergelijke slappelingen voortbrengen is binnen hun wereld per definitie slecht.
Daarom wordt in de ketterse kathedraal die hier wordt verdedigd het sterke-mannen-monotheisme afgewezen, en wordt de hersteller van het polytheisme in Egypte, de jonge farao Toet-Anch-Amon op de voorgrond geplaatst.
Niet als een dwingende, antiliberale godheid. Maar als een symbool: een symbool voor het herstel van het vitaliserende pluralisme in de maatschappij.
Jouw God, simpel gezegd, heeft dezelfde rechten als mijn God...
Geen enkele 'god' hoeft meer een zwakke, vernederde zielepoot te zijn in de wereld van een aan macht en status verslaafde ander...


reacties

Joke Mizée 13-09-2010 19:48
Nou moet ik toch weer even kwijt dat ik vind dat je Echnaton onrecht doet. Hij schafte de goden niet af, maar de beelden in mensen- en dierengedaante (hij had een 'idealistische' opvatting). Wel had hij specifiek iets tegen de cultus rond Amon: deze kende een machtige priesterkaste die hij onttroonde.
Hij stelde de mens centraal door zichzelf en zijn gezin veelvuldig af te beelden, onder de zonneschijf van Aton. Op al die afbeeldingen zijn ze opvallend lief voor elkaar. Bovendien schafte hij mensenoffers en de plezier-jacht af. De farao's voor en na hem waren beslist wreder, en na zijn dood verviel de macht weer aan de hogepriesters.

Blutch 13-09-2010 22:27
Joke, ik ben het met je eens. Die priesterkaste is mogelijk ook de reden geweest dat de naam Toet-Anch-Aton veranderd is in Toet-Anch-Amon.

Wim Duzijn 13-09-2010 23:36
Tja, JOKE, HITLER schafte ook alle partijen af en hij was verschrikkelijk lief voor EVA BRAUN. Nooit foto's en films gezien op het net? HITLER was lief voor dieren en principieel vegetarier. Hij was heel idealistisch - onttroonde een 'joodse' elite die volgens hem het volk onderdrukte - en als je hem aanbad kon je een potje met hem breken.
Met dat soort argumenten kun je elk redelijk betoog kapot maken.
Ik vind je reactie NIET serieus. Dit blog gaat niet over lieve mensen die elkaar een zoentje geven terwijl de politie de straat regeert, maar over het recht er een eigen persoonlijke God op na te houden. Dat recht - in elk huis een eigen altaar mogen plaatsen - werd door ECHNATON vernietigd.

De algemene opvatting van historici is dat de godsdienstwaanzin van Echnaton leidde tot grote politieke, administratieve en economische problemen. Het land raakte in verval. Het volk werd uitgebuit. Door het ontbreken van adekwaat reagerend centraal gezag en het vervangen van autoriteiten door loyale politiefunctionarissen die de strenge, religieuze wetten van Echnaton dienden uit te voeren heerste er absolute willekeur.
Terwijl de koning in de beslotenheid van zijn paleis psalmen schreef crepeerde zijn volk. Precies die mentaliteit die in het evangelie wordt aangevallen door een man die niet het volk aanvalt, maar de religieuze elite, die volgens hem het volk onderdrukt: "Ze leven niet, en tegelijkertijd willen ze voorkomen dat andere mensen een eigen leven opbouwen.." (Thomas evangelie)

Wim Duzijn 13-09-2010 23:53
Kort samengevat: Wat de priesterlijke elite in ECHNATON veroordeelde was dat hij alle liberale verworvenheden die onder zijn voorganger AMENHOTEP II (een aan luxe verslaafde, ruimhartige levensgenieter) tot stand waren gekomen teniet deed.

Blutch 14-09-2010 01:02
Echnaton oftewel Amenhotep IV had als voorganger niet Amenhotep II, maar Amenhotep III die als voorganger Tuthmoses IV had, die voorafgegaan werd door Amenhotep II. Er zit zo'n 47 jaar tussen Echnaton en Amenhotep II. Maar gezien de beschrijving zul je III wel bedoelen.

Wim Duzijn 14-09-2010 10:50
Ik bedoel inderdaad nummer 3 BLUTCH: de twee waren tegenpolen. Amenhotep III was de liberale levensgenieter. Nummer 4 was de godsdienstwaanzinnige, een man die allerlei lichamelijke gebreken had, hetgeen mogelijk een verklaring was voor zijn negatieve antiliberale kijk op het leven.
SIGMUND FREUD heeft in een van zijn werken een link proberen te leggen tussen MOZES en ECHNATON, een theorie die mij niet aanspreekt, omdat ik MOZES zie als het product van de fantasie van Babylonische schriftgeleerden die in de 6e en 5e eeuw voor Christus 'het joodse verhaal' bedacht hebben. De invloed van Perzie daarop (het Zoroastrisme met zijn hogepriesterlijke elitedenken) was volgens mij groter dan Egyptische invloeden. Binnen het jodendom was niet de koning goddelijk, maar de priesterkaste.
Historici die stellen dat Koning Salomon in feite Amenhotep III is neem ik ook niet echt serieus... Dat Salomon net als Mozes een fictieve figuur is (met eigenschappen die ontleend zijn aan niet-Hebreeuwse personen) neem ik wel aan...

Joke Mizée 14-09-2010 20:22
Wim, wat zijn dan jouw bronnen m.b.t. dat (morele) verval? Werd de geschiedenis niet ge- (of liever her)schreven door de Amon-aanhangers, die hem graag zo afschilderden? De troon werd immers al snel ingepikt door zijn oom, de hogepriester Eje (Ay). Ik zie geen bewijzen voor de beweringen over zijn persoon.
Ook heeft dit waarschijnlijk allemaal minder te maken met de strijd tussen poly- en monotheïsme. Zoals je zelf al schrijft lag dat verschil niet zo zwart-wit - dan met machtsblokken, politiek en persoonlijk getinte voor- en afkeuren. Echnaton bestreedt de priesters en de godenbeelden, maar daar volgt niet uit dat hij andere godsdiensten dan de Amon-cultus verbood.
Ook van Echnatons moeder Teje (de zuster van Eje/Ay) wordt trouwens gezegd dat ze een vorm van min of meer militant monotheïsme bedreef (via de aan Amon gerelateerde sfinx-cultus). Zo probeerde iedereen zijn godheid als voornaamste naar voren te schuiven.

Freud raakte in Echnaton geïnteresseerd door Karl Abraham, die had opgemerkt dat de farao een opmerkelijk problematische relatie met zijn vader had. Dat was overigens nog voordat Freud het Oedipuscomplex had bedacht. Dat Freud later een boek schreef waar Echnaton in voorkwam zonder het ook maar één keer over (de mythe van) Oedipus te hebben, is op zijn zachtst gezegd vreemd.

Wim Duzijn 15-09-2010 09:39
Je hebt het steeds over de machthebbers JOKE. Ik heb het over het volk en het recht van elk individu eigen altaren te bouwen waarop eigen goden (een van de velen) worden geplaatst en vereerd.
Als gewone enkeling heb je niks te maken met machthebbers, behalve wanneer die machthebbers een politieapparaat opbouwen dat gaat fungeren als 'zedenpolitie', zoals dat nu nog gebeurt in streng monotheistische landen landen, zoals Saoedie-Arabie (en in mindere mate Iran).
Die toestand: moraal in handen geven van een sadistisch politieapparaat val ik aan.
Echnaton wilde dat alle mensen hem zagen als de vertegenwoordiger van de ene God. Een gewoon mens die zijn eigen God heeft kun je niet dwingen 'de hogepriester' te aanbidden. Zo iemand is zelf hogepriester in zijn eigen kleine kerkje, waarin God de gedeaante kan aannemen die hij of zij juist en passend vindt voor zichzelf en zijn of haar familie: het door monotheisten verafschuwde idool of afgodsbeeld.
Dat kon en mocht in het liberale Egypte. De elite had zijn eigen erediensten en inwijdingsrituelen en bemoeide zich niet met de spirituele praktijken van het gewone volk. Wat ze wel deden was het zegenen en inwijden van de beelden van gewone mensen. Je zou dat kunnen zien als een liberale vorm van monotheisme. De vertegenwoordigers van het eenheidsdenken nemen de kleine goden in hun hemel op...

In de Rooomse kerken bestond in het verleden ook een dergelijke vorm van polytheisme. De kerken waren voorzien van een reeks altaren waarop beelden van heiligen waren geplaatst, die elk een eigen functie hadden. Winkels in religieuze artikelen stonden vol met kleurrijke beeldjes van Jezus, Jozef en Maria, maar ook van engelen en Roomse heiligen (ikzelf was als kind dol op engelenbeeldjes).
In de jaren 70 werd in feite dat antieke, maar zeer liberale, polytheisme afgeschaft en werd via een proces van calvinisering de priester weer tot 'hogepriester' uitgeroepen: de eeuwige dominee die gelijkschakelende, holle praatjes over een moraliserende God boven individualistische (gevoels)mystiek plaatst.

Wim Duzijn 15-09-2010 09:46
Wat bronnen betreft. Het probleem met internet is dat veel sites na verloop van tijd verdwijnen zodat links die je opgenomen hebt in citaten niet meer werken. Via een zoekmachine kun je echter gemakkelijk artikelen vinden die de geschiedenis op een objectieve wijze benaderen.
Wat Mozes betreft: De link tussen Echnaton en Mozes werd ook gelegd door de Egyptoloog AHMED OSMAN. Ook hij gaat (net als FREUD dus) er vanuit dat Mozes een historische figuur is geweest, niet man met een Hebreeuwse afkomst, maar een Egyptenaar:

In het boek "Out of Egypt, The Roots of Christianity Revealed" van Ahmed Osman wordt de Egyptische farao Echnaton vereenzelvigd met Mozes. Echnaton werd door de Egyptische priesters en intellectuelen gezien als een gevaarlijke, extremistische aan godsdienst verslaafde zonderling, die alle liberale verworvenheden die onder zijn voorganger tot stand gekomen waren wilde afschaffen (tegen het veelgodendom, tegen astrologie en magie, tegen sexuele vrijheid...).
In een poging het Egyptische rijk te beschermen werd het besluit genomen hem te verbannen (1334 v. Chr.). Die verbanning, samen met een groep vrienden en aanhangers, was (volgens de theorie van Ahmed Osman) het begin van de geschiedenis van 'het joodse volk'. (Osman stelt dat verbanning aannemelijk is omdat de lichamen van Echnaton en zijn vrouw Nefertiti nooit zijn gevonden. Ook wijst hij op het feit dat Echnaton - net als Mozes - gesteund werd door zijn broer: Smenchkare zou Aaron zijn. Smenchkare werd door Echnaton in een vlaag van woede vermoord.)
Ik ben het niet met die theorie eens, maar wijs er hier op om duidelijk te maken dat Westerse (joods-christelijke) geloofsopvattingen doodgewone vormen van 'geloof' zijn en daarom niets te maken hebben met naar objectiviteit strevende wetenschap.

Wim Duzijn 15-09-2010 17:27
Waar Egyptologen weinig waardering kunnen opbrengen voor ECHNATON, daar is er een persoon, te weten SAVITRI DEVI, die op een welhaast dweepzuchtige wijze de man eer bewijst.
Net als JOKE MIZEE hierboven het doet wijst ze de beweringen dat de man een dictator, een fanaticus en een godsdienstwaanzinnige was van de hand en stelt ze zonder blikken of blozen dat alleen de tegenwerking van de 'ouderwetse priesters' (mensen die uit eigenbelang verandering tegen zouden willen houden) de Farao dwong zijn tegenstanders te vernietigen... Een soort moord uit liefde dus... "Ik lijk slecht omdat jullie niet willen dat ik goed ben..."

SAVITRI DEVI was een aanhanger van het Nationaal-Socialisme. Ze wordt ook wel 'Hitlers Hogepriesteres' genoemd. Ze zag in Hitler een man die de grote idealen van Echnaton in de moderne tijd waar zou kunnen maken.
Drie grote mannen kende de geschiedenis volgens haar: ECHNATON, ALEXANDER de Grote en HITLER.
SAVITRI geloofde in wat Nazi's 'het meesterras' noemde. Ze verdedigde daarom ook het Indiase kastensysteem dat in het verleden domweg een grote groep van de bevolking tot paria's uitriep, mensen die vergelijkbaar zijn met wat de Nazi's 'het Slavische onderras' noemde: mensen die er alleen maar zijn om het beroeirde werk op te knappen voor de Meesters...
Niet erg fris allemaal, en dat dan ook eens gebaseerd op quasi-religieuze verhaaltjes over de grootheid van ZON-aanbidders, die daarom zo groot zijn omdat ze het eigen EGO boven al het andere verheffen.
Mens zijn is in haar ogen 'een groot EGO' zijn. Astrologisch gezien een verlangen dat bij het dierenriemteken LEEUW hoort...