Zwijgen Is Misplaatst
Commentaar WD 2001
Gedurende de Golfoorlog werd - precies zoals dat nu gebeurt - de Israëlische zaak - en dan met name het 'goed' verklaren er van - centraal gesteld, terwijl het de Amerikanen alleen maar om het bezit van de olie en het breken van de macht van Saddam Hoessein ging.
Waar toen kritische tegengeluiden eigenlijk nauwelijks hoorbaar waren, daar is er nu sprake van een intellectuele discussie, waarin voor- en tegenstanders het recht wordt gegund hun kritische mening op een eerlijke wijze te uiten.
Het feit dat dit gegeven hier als zijnde opmerkelijk moet worden weergegeven wijst er op dat er iets mis is geweest met de democratische meningsvorming in ons land wat betreft de kwestie Israël en het Midden-Oosten.
Alle jaren door werd ons stelselmatig ingehamerd dat Israël de goede partij was en is, zodat een tegenstander van Israel automatisch tot slechte partij werd uitgeroepen.
Dat daarbij misbruik werd gemaakt van de term 'antisemitisme' maakt de zaak alleen maar erger.
Marcel van Dam is een van de eerste columnisten in ons land die het taboe op kritische meningsvorming rond dit heikele onderwerp heeft doorbroken. Hij is de mening toegedaan dat de haat binnen de Arabische wereld tegen Amerika niet in de eerste plaats wordt veroorzaakt door moslimfundamentalisme, dat alleen maar op grond van negatieve motieven (afgunst, domheid, antisemitisme) de 'goedheid' van Israël en Amerika veroordeelt, maar door het gebrek aan rechtvaardigheidsgevoel dat Amerika tentoon spreidt.
Alle tegenstanders van Amerika zeggen dat Amerika niet eerlijk is. Met andere woorden, zo moet je logischerwijs concluderen: terroristen worden in de eerste plaats gedreven door nobele motieven, sterke verlangens naar vrijheid, eerlijkheid en rechtvaardigheid.
Dat eerlijke eisen en verlangens gebruikt, mogelijk zelfs misbruikt, worden door moslimfundamentalisten kun je de terroristen eigenlijk niet verwijten. Moslimfundamentalisten zijn in feite de enigen die de ongelimiteerde macht van de Verenigde Staten niet als een vanzelfsprekende zaak accepteren.
Marcel van Dam formuleert het als volgt:
Volkskrant, 27 september 2001
"Het is toch geen vreemde gedachte dat de Arabische wereld de Israëlische politiek ten opzichte van de Palestijnen als de ergste vorm van terreur ziet. Die gedachte wordt namelijk regelmatig geuit. En dat Israël die politiek alleen maar kan volhouden dankzij de VS is toch ook geen radicaal nieuw inzicht?
Waarom zouden praktisch alle Arabische terroristische aanslagen in de laatste decennia zijn gemotiveerd als vergelding voor de Israëlische en Amerikaanse Midden-Oosten-politiek? Zouden die terroristen maar wat verzinnen?"
"Het is mijn stelling dat het Arabische volk terroristen zal blijven produceren, zolang dat conflict en de partijdigheid van de VS daarin zal blijven bestaan."
Tegenstanders van Van Dam hanteren als tegenargument dat een veroordeling van de politiek van Israël en Amerika impliceert dat het nationaal-socialistische idee dat de joden de schuld van alle ellende in de wereld zijn daarmee nieuw voedsel wordt gegeven. Met andere woorden: elke vorm van kritiek op het gedrag van Israëlische politici is koren op de molen van het antisemitisme.
Van Dam geeft daarop het terechte antwoord dat we het niet over 'de wereld' hebben maar over het Midden-Oosten, een probleem dat alleen maar daarom mondiale afmetingen krijgt, omdat Amerika op zo'n merkwaardige wijze zijn lot gekoppeld heeft aan het lot van Israël:
Van Dam: "Het is buitengewoon misplaatst om te suggereren dat ik over het veronderstelde oorzakelijk verband maar beter kan zwijgen, omdat ik anders onbedoeld antisemieten kweek. Ik vind de Israëlische politiek ten opzichte van de Palestijnen inhumaan, misdadig en in strijd met het internationale recht...
Zolang ik deze mening heb zal ik hem blijven uiten. Ik zou het meer dan misplaatst vinden om te zwijgen"
Ronald Plasterk weet het beter
Commentaar WD 2001
Niemand weet nog precies welke groepering er achter de aanslag op doelen in New York en Washington steekt - ook Marcel van Dam niet - behalve Volkskrantcolumnist Ronald Plasterk.
Ronald Plasterk hoort bij de wild-west-divisie van de Volkskrant, die wordt aangevoerd door de immer strijdbare luis in de pels van de macht Jan Blokker - die - net als zijn vriend Harry Mulisch - onmiddellijk zijn liberale jas uittrekt wanneer er ergens in de wereld stront aan de knikker is. Dan zijn ze eensklaps superrechts en dan kiezen ze voor een primitieve vorm van 'law and order': hard er op los slaan, zonder pardon, en met schijt natuurlijk aan de internationale rechtsorde.
Hier waren leden van de Egyptische Jihadbeweging aan het werk, stelt Ronald Plasterk, moslims die menen dat God de gelovigen opdraagt alle heidenen met geweld te onderwerpen en te bekeren.
Wanneer Van Dam stelt dat er sprake is van boosheid over de kwestie Palestina, dan heeft hij ongelijk - en dat hij ongelijk heeft wordt volgens de critici bewezen door het feit dat hij een eenzame figuur is. Niemand is het met hem eens en dus kan wat hij zegt niet waar zijn...
Een dergelijke burgermanslogica, die het gelijk altijd bij de morele meerderheid legt, wijst het New Age denken dat ik in mijn blogjes verdedig af.
Het New Age denken (zoals ik het zie) kiest voor outsiders, eenlingen, die juist omdat ze de moed kunnen opbrengen alleen te gaan staan, de waarheid heel vaak (dus niet altijd!) het dichtst kunnen benaderen.
Het is een erg onzindelijk argument dat Ronald Plasterk hier hanteert: iemand op een neerbuigende wijze duidelijk maken dat hij vanwege de eenzame positie die hij inneemt klein en onbeduidend is, en het is bepaald geen argument dat je verwacht van iemand die zichzelf 'wetenschapper' noemt.
Waaruit mag blijken dat wetenschap in geen enkel opzicht de beoefenaars ervan weerhoudt van ethische en morele misstappen.
Om te bewijzen dat hij zelf geen eenzame figuur is citeert Ronald Plasterk uitspraken van een Nederlandse hoogleraar, Hans Jansen, die stelt dat de Jihad, die volgens Plasterk achter de aanslagen steekt, handelt uit rancune omdat de Islam de wereldhegemonie verloren heeft.
In Amerika, waar de aanslagen gepleegd zijn(!), denkt men genuanceerder over de kwestie. Daar wijzen hoogleraren niet een bepaalde groep aan, maar daar wordt - precies zoals Marcel van Dam dat doet - gesproken over algemeen onbehagen in de Arabische wereld.
"Ik denk", zegt de Amerikaanse Islamkenner Bernard Haykel, die als hoogleraar verbonden is aan de 'New York University', "dat de gehele moslimwereld de Verenigde Staten ziet als een uiterst agressieve industriële, militaire en commerciële macht."
"Haykel points to U.S. policy in the Middle East, Iraq, Iran and the stationing of U.S. troops in Saudi Arabia, as contributing to a feeling of resentment among Muslims. In particular, experts say Israel's use of U.S. weapons in strikes against Palestinians during the current intifada that broke out a year ago, is widely seen as an example of the arbitrary nature of U.S. policy."
"Muslims see Iraqi children denied food and medicines, they see U.S. troops in Saudi Arabia, home to some of Islam's most sacred sites, they see the United States often backing regimes they consider repressive and it does not help America's P.R. campaign in the Muslim world, which is what is required," says Haykel. (ABC News Online)
"It does not help America's PR-campaign."
Dat is duidelijke taal. Er is iets mis met het beeld dat mensen hebben van Amerika en als alle moslims datzelfde beeld delen, dan moet je toch eens aan jezelf en je beeldvormende gedrag gaan twijfelen.
Dat is wat Marcel van Dam in feite zegt, en waar een wetenschappelijk ingestelde geest het mee eens zou moeten zijn.
Het gelijk ligt momenteel niet bij Amerika, hoe verschrikkelijk de terreuraanslag ook was. Het feit dat je aangevallen wordt maakt je niet goed.
Dat is dezelfde fout die door Hitler vervolgde joden maken. Het slechte gedrag van een ander maakt joodse mensen niet goed.
Alles wat je over de verdrijving en het doden van joden kunt zeggen is dat het een onmenselijke vergeldingsdaad was, zoals ook het werpen van de atoombom op Japanse steden en de vernietiging van de Duitse stad Dresden onmenselijke, op wraakzucht gebaseerde daden waren.
Er bestaat geen goed geweld. Alles wat je kunt zeggen is dat geweld soms noodzakelijk is - gewoon als wanhoopsdaad, omdat je geen andere mogelijkheden meer ziet. Met goedheid heeft dat niets te maken.
Amerika probeert momenteel een coalitie op te bouwen van staten die tegen terreur in Amerika zijn. Terreur in andere landen heeft Amerika maandenlang toegestaan. Bijna een jaar lang zat president George Bush op een passieve wijze toe te kijken hoe de rechtse regering Sharon alle vredesinitiatieven van vorige Amerikaanse regeringen om zeep hielp.
En nu is er een aanslag gepleegd op Amerika en nu moet er jarenlang oorlog worden gevoerd om 'het terrorisme' te vernietigen.
Maar welk terrorisme?, vraag je jezelf af. Welk kwaad? Wie is goed en wie is slecht? Wie bepaalt dat? De rechts-christelijke regering Bush? Of de rechtse politici in Israel?
Alleen de sjiitische moslims in Iran stellen de zaak juist en correct. Zij stellen: Wij zijn tegen terreur, maar wij willen alleen deel uitmaken van een coalitie die onder controle staat van de Verenigde Naties. Het machtsmonopolie van de Verenigde Staten moet doorbroken worden.
Dat is geen verwerpelijke visie. Het is gewoon een intelligente visie, waaruit verlangen naar eerlijkheid en rechtvaardigheid spreekt. Het feit dat Iran in veel opzichten een onvrij land is, maakt een intelligente opvatting niet moreel onjuist. Dat is de fout die primitieve moralisten voortdurend maken. Iemand slecht verklaren en dan alles wat die slechte ander zegt en doet belachelijk maken.
Daarmee bewijs je alleen maar dat je zelf niet deugt, dat je niet in staat bent op een eerlijke, objectieve wijze de werkelijkheid tegemoet te treden.
Trots hoef je daar niet op te zijn.
Zwolle, 28 september 2001
Kapers & Het Rijk van het Kwaad
Ludo Abicht in De Standaard, 2001
Het Westerse, christelijke Rijk van het Kwade wordt gesymboliseerd door drie zaken.
Ten eerste het kapitalisme, dat ook over de Arabische wereld controle uitoefent, zelfs over de hele wereld. Het kapitalisme werd getroffen in de World Trade Tower.
Het Pentagon, het symbool van het militarisme is ook geraakt. Het Pentagon is voor tegenstanders het symbool van wat zij de 'Amerikaanse arrogante wereldpolitiemacht' noemen.
En er was een vliegtuig op weg naar Camp David, de plek van de in hun ogen 'vernederende vredesprocessen voor het Midden-Oosten'.
Het waren ideologisch gezien de beste doelwitten. Daarom zijn de Amerikanen waarschijnlijk zo diep gekrenkt door de aanslag.''
Hij is steun en toeverlaat van 'Hilversum' in bange dagen. Maarten van Rossum, Amerika-deskundige, eigenzinnig commentator, speciaal ingehuurd voor het relativerende geluid. 
We spreken er schande van, maar schandalig is dat gedrag natuurlijk niet. De bevolking van Irak lijdt al meer dan tien jaar onder een boycot die in feite geen enkel zinvol doel dient. "Eigen schuld, dikke bult", zeggen we, wanneer sociaal bewogen mensen ons confronteren met Irakees leed.
"In a recent edition of the program 20/20 on network television, Barbara Walters interviewed the man who more than anyone else today symbolizes the best of America, General Norman Schwarzkopf. Viewers were given a rare glimpse of the great man's private world, including a pile of books on the table by his bed. On top of the pile, clearly picked out by the camera, was a slim volume called The Prophet by Kahlil Gibran."
Hoe geschokt en verdrietig ik als inwoner van Amerika en New York ook ben, het valt me op dat Amerika, nu het wordt geconfronteerd met de afschuwelijke werkelijkheid van vorige week dinsdag, minder dan ooit in staat lijkt de werkelijkheid te accepteren. De tegenstelling tussen wat werkelijk is gebeurd en de interpretatie ervan, het eigengereide gezever en de aperte leugens die door praktisch alle publieke figuren en tv-commentatoren in Amerika worden opgelepeld, vind ik verbijsterend en triest. 
Uit de gegevens die momenteel beschikbaar zijn blijkt niet dat de Nine-Eleven daders in de eerste plaats radicale moslims wilden zijn.